Sumatera

Sumatera (Surat Batak:ᯘᯮᯔᯖᯩᯒ) manang Sumatra ima sada pulo na adong di sabola pastima (Barat) ni Indonesia. Pulo Sumatera gabe sada pulo na balga di sude luat di Indonesia, jala masuk 6 pulo na bidang di portibi, alana bidang na ima 473,481 km2 (182,812 mi.2). Pulo Sumatra dang dohot itunganna tu pulo di jonokna, songon pulo dohot hapuloan Pulo Simeulue, Pulo Nias, Hapuloan Mentawai, Pulo Enggano, Hapuloan Riau, Hapuloan Bangka Belitung dohot Pulo Krakatau.
Etimologi
[patota | patota mualna]Ditingki najolo, panggoaran Sumatera diantusi sian hata Hata Sanskerta ima goarna Suwarnadwīpa ('Pulo Sere' manang Pulau Sere (Island of Gold)) dohot Suwarnabhūmi ('Tano sere' manang Tanah Emas (Land of Gold)), alana bahat sere di adaran na timbo di luat Sumatra.[1] Panggoaran "Sumatera" na ditanda saonari, nungga ditanda parjolo hali taon 1017, ditingki raja Sriwijaya ima Haji Sumatrabhumi ("Raja tano Sumatra")[2] manongos utusan tu to Sina.
Propinsi
[patota | patota mualna]Pamatinta na adong di Pulo Sumatera dibagi gabe 10 propinsi, ima:
| Propinsi | Huta sabungan | Gubernur | Bidang (km2) |
Populasi (2021) |
Kabupaten/ Kota |
Logo | Peta |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aceh | Kota Banda Aceh | Muzakir Manaf | 57.956 | 5.184.003 | 23 | ||
| Sumatera Utara | Kota Medan | Bobby Nasution | 72.981 | 14.753.286 | 33 | ||
| Sumatera Pastima | Kota Padang | Mahyeldi Ansharullah | 42.012 | 5.511.246 | 19 | ||
| Riau | Kota Pekanbaru | Sofyan Franyata Hariyanto (Pelaksana Tugas) |
87.024 | 6.013.651 | 12 | Ugasan:Locator riau final.png | |
| Hapuloan Riau | Kota Tanjung Pinang | Ansar Ahmad | 8.256 | 1.896.103 | 7 | ||
| Jambi | Kota Jambi | Al Haris | 50.058 | 3.477.124 | 11 | ||
| Bengkulu | Kota Bengkulu | Helmi Hasan | 19.919 | 1.975.845 | 10 | ||
| Sumatera Dangsina | Kota Palembang | Herman Deru | 91.592 | 8.182.597 | 17 | ||
| Hapuloan Bangka Belitung | Kota Pangkal Pinang | Hidayat Arsani | 16.424 | 1.349.121 | 7 | ||
| Lampung | Kota Bandar Lampung | Rahmat Mirzani Djausal | 34.632 | 9.597.375 | 15 |
Demographi
[patota | patota mualna]Populasi
[patota | patota mualna]Molo ditudoshon tu pulo Jawa, Pulo Sumatera dang pola padat, hira-hira adong ma 124 halak per km2 – adong 58.557 juta jolma di Sumatera sensus taon 2020.[3][4]
| Taon | Populasi |
|---|---|
| 1971 | 20.808.148 |
| 1980 | 28.016.160 |
| 1990 | 36.506.703 |
| 1995 | 40.830.334 |
| 2000 | 42.616.164 |
| 2005 | 45.839.041 |
| 2010 | 50.613.947 |
| 2015 | 55.198.752 |
| 2020 | 58.557.211 |
| Pustaha:[5][6] | |
Etnis
[patota | patota mualna]Di toru on bilangan ni etnis manang suku bangso na adong di Sumatera, sian data Sensus Penduduk Indonesia 2010. Data na masuk bilangan, ima data nadung dipapungu sude naresmi didata:[7]
| Suku (Halak) | Aceh | Sumut | Sumbar | Riau | Jambi | Sumsel | Bengkulu | Lampung | Babel | Kepri | Total |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aceh | 3.819.955 (85,38%) |
133.439 (1,03%) |
2.489 (0,05%) |
12.818 (0,23%) |
3.006 (0,10%) |
3.400 (0,04%) |
1.542 (0,09%) |
2.816 (0,04%) |
579 (0,05%) |
11.839 (0,71%) |
3.991.883 (7,92%) |
| Batak | 147.295 (3,29%) |
5.785.716 (44,75%) |
222.549 (4,61%) |
691.399 (12,55%) |
106.249 (3,46%) |
45.709 (0,61%) |
32.972 (1,93%) |
52.311 (0,69%) |
9.452 (0,78%) |
208.678 (12,48%) |
7.302.330 (14,48%) |
| Nias | 9.366 (0,22%) |
911.820 (7,05%) |
18.239 (0,38%) |
71.537 (1,30%) |
3.574 (0,12%) |
861 (0,01%) |
561 (0,03%) |
465 (0,01%) |
168 (0,01%) |
4.676 (0,28%) |
1.021.267 (2,03%) |
| Melayu | 22.198 (0,50%) |
771.668 (5,97%) |
39.629 (0,82%) |
1.828.815 (33,20%) |
164.979 (5,37%) |
602.741 (8,11%) |
48.331 (2,83%) |
18.175 (0,24%) |
18.585 (1,53%) |
501.061 (29,97%) |
4.016.182 (7,96%) |
| Minangkabau | 33.112 (0,74%) |
333.241 (2,58%) |
4.219.729 (87,33%) |
676.948 (12,29%) |
163.760 (5,33%) |
64.403 (0,87%) |
71.472 (4,18%) |
69.672 (0,92%) |
4.232 (0,35%) |
162.452 (9,72%) |
5.799.021 (11,50%) |
| Jambi | 787 (0,02%) |
4.630 (0,04%) |
5.089 (0,11%) |
5.722 (0,10%) |
1.337.521 (43,57%) |
16.198 (0,22%) |
3.413 (0,20%) |
1.633 (0,02%) |
1.284 (0,11%) |
3.074 (0,18%) |
1.379.351 (2,73%) |
| Sumsel | 1.299 (0,03%) |
3.226 (0,02%) |
1.504 (0,03%) |
7.997 (0,15%) |
57.663 (1,88%) |
4.120.408 (55,43%) |
144.197 (8,43%) |
409.151 (5,40%) |
47.956 (3,93%) |
32.941 (1,97%) |
4.826.342 (9,57%) |
| Lampung | 1.906 (0,04%) |
7.928 (0,06%) |
2.735 (0,06%) |
5.250 (0,10%) |
4.150 (0,14%) |
44.983 (0,60%) |
6.258 (0,37%) |
1.028.190 (13,56%) |
4.753 (0,39%) |
3.448 (0,21%) |
1.109.601 (2,20%) |
| Sumatra naasing | 1.093 (0,02%) |
30.220 (0,23%) |
69.246 (1,43%) |
53.691 (0,97%) |
5.040 (0,16%) |
104.386 (1,40%) |
942.027 (55,08%) |
30.579 (0,40%) |
841.771 (69,03%) |
8.751 (0,52%) |
2.086.804 (4,14%) |
| Jawa | 400.023 (8,94%) |
4.319.719 (33,41%) |
217.096 (4,49%) |
1.608.268 (29,20%) |
893.156 (29,10%) |
2.037.715 (27,41%) |
387.281 (22,65%) |
4.856.924 (64,06%) |
101.655 (8,34%) |
417.438 (24,97%) |
15.239.275 (30,22%) |
| Sunda | 10.864 (0,24%) |
35.500 (0,27%) |
15.934 (0,33%) |
77.932 (1,42%) |
79.203 (2,58%) |
162.877 (2,19%) |
52.517 (3,07%) |
728.684 (9,61%) |
18.958 (1,55%) |
49.419 (2,95%) |
1.231.888 (2,44%) |
| Tionghoa | 9.620 (0,22%) |
340.320 (2,63%) |
10.799 (0,22%) |
101.864 (1,85%) |
37.246 (1,21%) |
72.575 (0,98%) |
2.890 (0,17%) |
39.979 (0,53%) |
99.624 (8,17%) |
128.704 (7,70%) |
843.621 (1,67%) |
| Banjar | 2.734 (0,06%) |
125.707 (0,97%) |
355 (0,01%) |
227.239 (4,13%) |
102.237 (3,33%) |
1.442 (0,02%) |
180 (0,01%) |
411 (0,00%) |
249 (0,02%) |
11.811 (0,71%) |
472.365 (0,94%) |
| Bugis | 989 (0,02%) |
4.899 (0,04%) |
656 (0,01%) |
107.159 (1,95%) |
96.145 (3,13%) |
42.977 (0,58%) |
3.687 (0,21%) |
21.054 (0,28%) |
33.582 (2,75%) |
37.124 (2,22%) |
348.272 (0,69%) |
| Banten | 1.644 (0,04%) |
46.640 (0,36%) |
287 (0,00%) |
1.357 (0,02%) |
723 (0,02%) |
17.141 (0,23%) |
148 (0,01%) |
172.403 (2,27%) |
655 (0,05%) |
430 (0,02%) |
241.428 (0,48%) |
| Bali | 145 (0,00%) | 1.162 (0,01%) |
192 (0,00%) |
1.031 (0,02%) |
464 (0,02%) |
38.552 (0,52%) |
4.323 (0,25%) |
104.810 (1,38%) |
1.113 (0,09%) |
1.315 (0,08%) |
153.107 (0,30%) |
| Suku naasing | 10.914 (0,24%) |
74.484 (0,58%) |
5.617 (0,12%) |
28.815 (0,52%) |
14.655 (0,48%) |
57.674 (0,78%) |
8.317 (0,49%) |
44.694 (0,59%) |
34.782 (2,85%) |
88.730 (5,31%) |
368.682 (0,73%) |
| Sumatra | 4.473.944 | 12.930.319 | 4.832.145 | 5.507.842 | 3.069.771 | 7.434.042 | 1.710.116 | 7.581.951 | 1.219.398 | 1.671.891 | 50.431.419 |
Galeri
[patota | patota mualna]- Soridadu (parajurit) ni halak Batak gombar sian taon 1870
- Sada inang-inang halak Minangkabau mamboan piring di sada pesta paradaton
- Jabu tradisional ni halak Nias di pulo Nias Sumatra Utara
- Rumah Limas, jabu tradisional halak Palembang, Sumatra Dangsina di hepeng RP. 10.000
- Angka naposo bulung adaboru ni halak Aceh
- Gombar najolo, dua halak katua bangso ni halak Jambi di kabupaten Sarolangun, Jambi
Pustaha
[patota | patota mualna]- ↑ Drakard,Jane. A Kingdom of Words: Language and Power in Sumatra (1999), Oxford University Press, ISBN 983-56-0035-X, 13 September 2021
- ↑ Munoz, Paul Michel. Early Kingdoms of the Indonesian Archipelago and the Malay Peninsula (2006), Continental Sales, Incorporated, ISBN 978-981-4155-67-0, 13 September 2021
- ↑ Badan Pusat Statistik, Jakarta, 2020.
- ↑ Population Statistics, GeoHive, 13 September 2021
- ↑ Penduduk Indonesia menurut Provinsi 1971, 1980, 1990, 1995, 2000 dan 2010, Badan Pusat Statistik, 13 September 2021
- ↑ Badan Pusat Statistik, Jakarta, 2019.
- ↑ Kewarganegaraan, Suku Bangsa, Agama, dan Bahasa Sehari-hari Penduduk Indonesia, www.bps.go.id, alaman 36-41, diakses 16 September 2021