Radiom

Ensampel a	Elven gymyk
Furvell gymyk	Ra
Dydhyas diskudhans	1898
Niver atomek	88
Aray an elektrons	[Rn] 7s²
Elektronegedhegedh	0.9
Studh oksidyans	2
Rann a	period 7, bagas 2
	Restrennow kelmys war Gemmyn Wikimedia

Elven gemyk ew radiom, niver 88 e'n Vosen Beriodek. Y arwodh gemyk ew Ra. An hanow a dheu dhort an ger Latin radius, ow styrya dewyn. Nag eus dhe radiom radn fewoniethel, ha nag ew kevys en-mes a arbrovjiow hwithrans po nuklerek. Pur beryllus ew drefen y radyoweythresans glew. Usys o dres lies bledhen en dyghtyans kanker, bes y dhevnydh a wre perylla bewnans an oberoryon, etho nag ew usys lebmyn. Skiensydhyon a dherivas ow tochya peryllon an elven en 1900, diw vledhen woja diskudhyans radiom. Antoine Becquerel a dhug ampoule a radiom en y bocket hwegh our, ha derivas bos goliow bew war y grohen.

Usys veu radiom en gweythvaow klockys gen bejethow golow, hag a veu payntys dre dhorn, e'n brassa radn gen mowysi yonk. An radiom a wre kawsya kankerow war aga ganowow. An mowysi a wrug sewya dre lagha an kowethyans, US Radium.

Diskudhys veu radiom gen Pierre ha Marie Curie en Paris en 1898 dhort moon pygvoon.. Poos atomek radiom ew 226, y boynt teudhi ew 700°C ha'y boynt bryjyon ew 1140°C. Y dhosedh ew 5 kg an liter. Olkan arhansek lenter medhel radyoweythresek ew.