Azol
Kimika organikoan azolek bost kabe-begiz osatutako konposatu heterozikliko nitrogenatuen klase bat osatzen dute. Ezinbestean eraztunaren egituran gutxienez nitrogeno-atomo bat dago. Nitrogenoaz eta karbonoaz aparte oxigenoa edo sufrea egon daitezke. Azolak konposatu aromatikoak dira[1].
Azolen sailkapena.
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Katean dauden nitrogeno- kopuaruaren eta beste heteroatomoen izaeraren arabera sailkatzen dira azolak. Adibideetan ez dira aintzat hartuko azolen deribatu ordezkatuak.
Azolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nitrogeno-atomo bakarra dute eraztunean. Adibide bakarra: pirrola.
Diazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bi nitrogeno-atomo: pirazola eta imidazola
| Pirrola | Pirazola | Imidazola |
Triazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Hiru nitrogeno-atomo.
Tetrazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Lau nitrogeno-atomo.
Pentazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bost nitrogeno-atomo. Zehatza izateko pentazola konposatu ez-organikoen artean sailkatu behar da, karbono-atomorik ez baitauka.
| 1,2,3-triazola | 1,2,4-triazola | Tetrazola | Pentazola |
Oxazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nitrogeno- eta oxigeno-atomo bana: oxazola eta isoxazola
Oxidazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bi nitrogeno-atomoeta oxigeno bat.
| Oxazola | Isoxazola | Oxadiazola (1,2,4-oxidiazola) | Furazana (1,2,5-oxidazola) | 1,3,4-oxidazola |
Tiazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nitrogeno eta sufre-atomo bana: tiazola eta isotiazola.
Tiadiazolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Bi nitrogeno eta sufre-atomo bat.
| Tiazola | Isotiazola | Tiadiazola (1,2,3-tiadiazola) | 1,2,4-tiadiazola | 1,2,4-tiadiazola |
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Eicher, T. & Hauptmann,, S. (2003). The Chemistry of Heterocycles: Structure, Reactions, Synthesis, and Applications (2nd ed.. John Wiley & Sons ISBN 3-527-30720-6..