16 Awst

16 Awst yw'r dau-gant dau-ddeg wythfed (228fed) dydd o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (229fed mewn blynyddoedd naid). Erys 137 diwrnod hyd diwedd y flwyddyn.

Digwyddiadau

Cofeb y Cymry yn Fflandrys

• 1513 - Brwydr Guinegate (Brwydr y Sbardunau): Harri VIII, brenin Lloegr, yn trechu y fyddin Ffrengig
• 1777 - Brwydr Bennington (Unol Daleithiau America)
• 1780 - Brwydr Camden (Unol Daleithiau America)
• 1819 - Cyflafan Peterloo
• 1846 - Priodas Gioachino Rossini ac Olympe Pélissier
• 1960 - Annibyniaeth Cyprus.
• 2014 - Dardorchuddio Cofeb y Cymry yn Fflandrys gan Carwyn Jones.
• 2024 - Peatongtarn Shinawatra yn dod yn Brif Weinidog Gwlad Tai.

Genedigaethau

T. E. Lawrence

James Cameron

Madonna

• 1645 - Jean de La Bruyère, awdur (m. 1696)
• 1817 - Rowland Williams, athro Hebraeg ac is-brifathro Coleg Dewi Sant, Llanbedr Pont Steffan (m. 1870)
• 1832 - Wilhelm Wundt, meddyg ac athronydd (m. 1920)
• 1860 - Jules Laforgue, bardd (m. 1887)
• 1861 - Diana Coomans, arlunydd (m. 1952)
• 1864 - Elsie Inglis, meddyg, athrawes a swffraget (m. 1917)
• 1876 - Ivan Bilibin, darlunydd a chynllunydd setiau theatr (m. 1942)
• 1888 - T. E. Lawrence ("Lawrence o Arabia"), archeolegydd, milwr ac awdur (m. 1935)
• 1909 - Judit Beck, arlunydd (m. 1995)
• 1913 - Menachem Begin, Prif Weinidog Israel (m. 1992)
• 1920 - Charles Bukowski, llenor (m. 1994)
• 1921 - Christa Cremer, arlunydd (m. 2010)
• 1929 - Bill Evans, cerddor (m. 1980)
• 1931 - Kakuichi Mimura, pêl-droediwr (m. 2022)
• 1934
  • Angela Buxton, chwaraewraig tenis (m. 2020)
  • Diana Wynne Jones, awdures (m. 2011)
  • Pierre Richard, actor
• 1939 - Syr Trevor McDonald, newyddiadurwr
• 1946 - Lesley Ann Warren, actores
• 1947 - Daishiro Yoshimura, pêl-droediwr (m. 2003)
• 1950 - Jack Unterweger, llofrudd cyfresol (m. 1994)
• 1954
  • James Cameron, cyfarwyddwr, cynhyrchydd a sgriptiwr
  • George Galloway, gwleidydd
• 1958
  • Angela Bassett, actores
  • Anne L'Huillier, ffisegydd
  • Madonna, cantores
• 1966 - Helen Thomas, ymgyrchydd heddwch (m. 1989)
• 1971 - Matthew Bingley, pêl-droediwr
• 1972 - Frankie Boyle, comediwr
• 1974 - Tomasz Frankowski, pêl-droediwr

Marwolaethau

Elvis Presley

Aretha Franklin

• 1678 - Andrew Marvell, bardd Saesneg, 57
• 1834 - Thomas Lloyd Jones (Gwenffrwd), bardd Cymraeg, 23
• 1857 - John Jones, Talysarn, pregethwr, 61
• 1866 - Antonietta Bisi, arlunydd, 52
• 1899 - Robert Wilhelm Bunsen, dyfeisiwr, 88
• 1917 - Marie Oesterley, arlunydd, 74
• 1925 - Marie Luplau, arlunydd, 76
• 1940 - Henri Desgrange, seiclwr, 75
• 1943 - Elisabeth Obreen, arlunydd, 75
• 1948 - Babe Ruth, chwaraewr pêl-fas, 53
• 1949 - Margaret Mitchell, nofelydd, 48
• 1956 - Bela Lugosi, actor, 73
• 1963 - Joan Eardley, arlunydd, 42
• 1964 - Leonor Vassena, arlunydd, 40
• 1977 - Elvis Presley, canwr, 42
• 1979 - John Diefenbaker, Prif Weinidog Canada, 83
• 1993 - Stewart Granger, actor, 80
• 2003 - Idi Amin, gwleidydd, tua 78
• 2008 - Ronnie Drew, cerddor, 73
• 2011 - Huw Ceredig, actor, 69
• 2015 - Gertrude Reum, arlunydd, 88
• 2018 - Aretha Franklin, cantores, 76
• 2019 - Peter Fonda, actor, 79
• 2021 - Sean Lock, digrifwr, 58
• 2023
  • Renata Scotto, soprano, 89
  • Syr Michael Parkinson, cyflwynydd teledu, 88

Gwyliau a chadwraethau

• Dydd Gŵyl Arthfael
• Gozan no Okuribi (Japan)
• Diwrnod Annibyniaeth (Cyprus)